Een Gewone Dolfijn laat zich zien voor de kust van de Azoren.

Walvissen zien op de Azoren

Een groot deel van de walvissen zwemmen langs de Azoren wanneer ze emigreren en een klein deel woont er zelfs. Daarom zijn de Azoren een van de beste plaatsen ter wereld om walvissen in het wild te zien. Walvissen zien staat al jaren aan de top van mijn bucketlist. Dus, toen ik in de Azoren was…

Wat zijn de Azoren?

De Azoren zijn een groep eilanden in de Atlantische Oceaan. Ze zijn een autonoom deel van Portugal en maken daarom deel uit van Europa. De negen bewoonde eilanden liggen ongeveer ter hoogte van Portugal, tussen de continenten Europa en Amerika in. Ze zijn niet erg groot, maar liggen wel op een grote afstand verspreid: tussen het meest westelijke en het meest oostelijke eiland ligt er ongeveer 500 kilometer.

De eilanden zijn in essentie de bergtoppen van de Mid-Atlantische Rug, een onderzeese bergketen die zich bijna over de hele lengte van de Atlantische Oceaan uitstrekt. De oceaan tussen de eilanden is grillig, met grote en scherpe dieptes. Het maritieme leven is er rijk en divers. Tezamen maakt dat van de Azoren een goede rustplaats voor emigrerende walvissen.

Kust Azoren
De kust van de Azoren is grillig, maar zo mooi.

De walvissen van de Azoren

Zo goed als elke walvissoort wordt regelmatig gezien bij de Azoren. Blauwe vinvissen, bultruggen, potvissen, diverse soorten dolfijnen en zelfs orka’s. De meeste daarvan zijn niet het hele jaar aanwezig. Maar omdat ze een vast emigratiepatroon hebben, is het meestal wel redelijk goed voorspelbaar in welke periode je er een bepaalde walvis kan zien.

Daarnaast hebben een aantal walvissen er ook hun vaste verblijfplaats. Je kan er verschillende soorten dolfijnen het hele jaar door zien. Maar er leven ook potvissen. Vrouwelijke potvissen en hun kalveren blijven vaak in de Azoren, terwijl de mannelijke potvissen regelmatig naar het hoge noorden zwemmen om er op inktvissen te jagen. Zo komt het dat de potvissen die je kan zien in Noord-Noorwegen bijna altijd mannetjes zijn.

Whale Watching in de Azoren
Tijdens het whale watching in de Azoren zag in gewone dolfijnen.

Whale watching vanop São Miguel

Tijdens mijn laatste bezoek aan de Azoren, verbleef ik een hele week op het eiland São Miguel, één van de meest oostelijke eilanden van de Azoren. In São Miguel kan je walvissen gaan spotten vanuit Ponta Delgada, aan de zuidkant van het eiland, of vanop de noordkant van het eiland. Er zijn verschillende bedrijven die whale watching aanbieden.

Ik koos voor het bedrijf Futurismo. Het is wellicht het grootste bedrijf in de Azoren, dat naast whale watching ook andere outdoors activiteiten aanbiedt, zoals kajakken en canyoning. Futurismo heeft een erg goede reputatie. Je bent bij hen in goede handen. Bovendien werken ze met respect voor natuur en dier, wat ik zelf erg belangrijk vind. Ik wil wel walvissen zien, maar ik wil ze niet opjagen en stress bezorgen.

Je kan bij Futurismo kiezen voor een walvissafari aan boord van een zodiac boot, zo’n rubberboot met zitplaatsen, of een meer comfortabele catamaran. Ik koos voor de zodiac. Zowel de zodiac als de catamaran hebben een kapitein en een bioloog aan boord. De kapitein stuurt je natuurlijk veilig de zee over, terwijl de bioloog vertelt over de oceaan en zijn bewoners.

Whale watching zodiac
Aan boord van een zodiac ga je de zee op om te gaan whale watching.

Walvissafari met een zodiac

De walvissafari met de zodiac van Futurismo vertrekt vanuit de haven van Ponta Delgada. Deelnemers verzamelen aan het kantoor van Futurismo, waar ze een waterdichte jack en een zwemvest krijgen. Dan volgt er een korte veiligheidsbriefing.

Op dat punt begon ik best nerveus te raken. Niet omdat ik bang ben voor de oceaan of voor walvissen, maar omdat ik echt heel erg graag wilde vertrekken. We zouden wel vier uur op zee zijn zonder toilet of zonder schuilplaats. Ik stopte mijn camera veilig in mijn jack en vees mijn GoPro op zijn stick. Ik was er klaar voor.

De zodiac was groter dan ik had verwacht. Elke plaats was bezet en vooral de plaatsen voorin waren gewild. Ik vond een plaatsje achterin, aan de rechterzijde. Terwijl we op een rustig tempo de haven uitvoeren, gaf de bioloog aan boord een woordje uitleg over de walvissen, over wat we konden verwachten en waar we op moesten letten.

De gewone dolfijn

De oceaan rond de Azoren was woester dan ik had verwacht en de zodiac stuiterde haast op de golven terwijl we langs de kust naar het oosten voeren. Op regelmatige tijdstippen nam de bioloog het woord om uit te leggen hoe ze walvissen opsporen. Naast het feit dat ze natuurlijk het natuurlijke gedrag van de dieren goed kennen, heeft Futurismo ook werknemers op het land die met sterke verrekijkers de oceaan afspeuren. Zien ze walvissen, dan geven ze een seintje aan de boten op het water.

Het duurde niet lang voor de eerste school dolfijnen in zicht kwam. Ik zag een donkere vin boven het water komen. En dan nog een, en nog een. De bioloog legde uit dat dit de gewone dolfijn was en wees op de kleurrijke tekeningen op de flanken van de dieren. De kapitein verlaagde de snelheid van de boot en de dolfijnen kwamen dichterbij en zwommen onder de boot door. Ik kon prachtige beelden maken door mijn GoPro in het water te steken.

De gewone dolfijn is een veelvoorkomende dolfijnensoort. Je hebt altijd een goede kans dat je deze dolfijn ziet op de Azoren. Toch voelde het als een enorm speciaal moment. Nooit eerder zag ik wilde dolfijnen zo dichtbij. Ik kon ze bijna aanraken.

Gewone Dolfijn Azoren
De Gewone Dolfijn is best kleurrijk.

De staart van een potvis

Na een poos stuurde de kapitein de zodiac weg van de dolfijnen. Vanop het land was er immers een groter dier gezien. Misschien wel een vinvis of een potvis. Voorzichtig stuurde de kapitein de zodiac naar de aangewezen plaats. Ik tuurde naar de golven, maar al wat ik zag was het zeewater dat op en neer ging. Op en neer. Mijn maag begon een beetje te draaien.

Daar. De bioloog sprong overeind en wees naar een plek ongeveer vijftig meter van de boot. In het water lag iets groots en logs. Ik sprong op en keek en zag nog net hoe het dier met een grote pluim water uitademde. Een potvis, zei de bioloog. Potvissen zijn gemakkelijk te herkennen aan de schuine pluim water die ze uitblazen wanneer ze uitademen.

Potvis São Miguel
Een potvis ademt uit.

Potvissen eten inktvissen die diep onder het wateroppervlak leven. Om die inktvissen te vangen, duiken ze naar de diepte, waar ze hun prooi met echolocatie vinden. Zo’n duik kan bijna een uur duren. Wanneer ze weer boven komen, heeft de potvis een kwartiertje rust nodig, voor ze weer naar de bodem kunnen. Dat kwartiertje is het perfecte moment om de potvis te observeren.

Potvissen zijn echt enorme beesten. Zelfs vanop de veilige afstand die we aanhielden, was het duidelijk hoe groot het dier was. Ik richtte mijn camera en maakte de ene foto na de andere. Na een poos maakte de potvis zich klaar om weer te duiken. De bioloog zei ons om goed op te letten, want wanneer een potvis duikt, zie je zijn karakteristieke staart. En inderdaad. De potvis dook, toonde zijn staart en was weg.

Toegegeven: niet de scherpste foto. Fotograferen is moeilijk op zee.

Grampers in het water

Nadat de potvis dook, bleven we nog een tijdje op dezelfde plek dobberen. Terwijl de bioloog wat meer uitleg gaf over het gedrag en het leven van de potvis, voelde ik hoe de boot op het water schommelde. Ik focuste me op de horizon, maar ik wist eigenlijk al dat het te laat was. Zeeziekte kan je moeilijk tegenhouden.

Na een poos draaide de zodiac, want er was een school grampers gezien. Deze dolfijnsoort is groter dan de gewone dolfijn en heeft een opvallende huid. Grampers worden geboren met een uiterst gevoelige, donkere huid. Elk wondje, elk litteken kleurt wit, waardoor de oudere grampers eerder wit van kleur zijn.

Omdat grampers minder van boten houden, bleef de zodiac op een respectvolle afstand. In tegenstelling tot de gewone dolfijnen die we eerder zagen, kwamen de grampers niet naar de boot toe. Ik zag de grampers en ik genoot ervan de dieren te zien, maar ik voelde hoe de zeeziekte me overspoelde. Terwijl de andere mensen in de boot rechtop stonden en toekeken hoe de prachtige, wilde grampers door de golven bewogen, hing ik over de rand van de boot en kotste ik de ziel uit mijn lijf. De terugreis kwam dus niets te vroeg voor mij.

Grampers
Grampers!

Whale Watching op de Azoren met Futurismo

Ondanks de zeeziekte genoot ik intens van de ervaring. Ik heb potvissen gezien, verdorie. Potvissen! Dat moment was zo intens, zo mooi. Dat vergeet ik echt nooit meer. De hele ervaring was geweldig en dat komt ook door de aanpak van Futurismo. Ze kennen de omgeving, ze kennen de dieren, ze weten hoe ze hun klanten zo veel mogelijk verschillende walvissen kunnen tonen zonder de dieren lastig te vallen. Ze lokken de walvissen niet met voedsel of geluiden, maar zoeken ze op in hun natuurlijke omgeving en blijven op afstand. De dieren kiezen zelf of ze dichterbij komen of niet.

De bioloog die aan boord was, wist enorm veel te vertellen over de verschillende dieren die we zagen, maar ook over de oceaan en de eilanden. Toen ze in de gaten kreeg dat ik zeeziek werd, hielp ze me zonder poespas. Jack uit, mond spoelen, voorzichtig overeind komen. Iedereen kan zeeziek worden, dus daar maakte ze geen drama van. Heel zorgzaam.

Ondanks de zeeziekte, zou ik er direct weer voor kiezen voor deze walvissafari. Direct. Door hun duurzame aanpak heb je 98% zekerheid dat je dolfijnen of walvissen zal zien. Heb je pech en zie je toch geen enkel dier op je walvissafari, dan kan je gratis deelnemen aan een volgende safari. Boek je safari dus in het begin van je reis, zodat je indien nodig nog aan een latere safari kan deelnemen.

Je hebt het hele jaar door een goede kans om walvissen te zien in de Azoren, maar in juni heb je het meeste kans om verschillende soorten te zien. Hoewel ik ze zelf niet heb gezien, waren er orka’s in de buurt toen ik in de Azoren was. Orka’s!

Whale watching Azoren
Een potvis rust uit voor hij weer gaat duiken.

Vakantie op de Azoren

Ik nam deel aan deze walvissafari tijdens een (echte) vakantie in de Azoren. Ik bracht een hele week door op São Miguel. Logeerde in de hoofdstad Ponta Delgada, ontdekte het binnenland met de auto en ging canyoning.

De Azoren zijn een van mijn favoriete bestemmingen van Europa. Het is er simpelweg prachtig. Wil je er wel naartoe, maar weet je niet wat je kan verwachten? Lees dan het artikel De Azoren voor beginners. Hier vind je alle informatie die je nodig hebt voor een eerste bezoek aan de eilanden.

Dit artikel kan geschreven zijn in samenwerking met een van onze partners. Dat wil zeggen dat deze reis, dit product of dit artikel gesponsord of deel van een betaald partnership kan zijn, zodat jij kan genieten van gratis reisverhalen en tips.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *