Beren

Beren kijken in Fins Lapland

Beren zijn schuwe dieren, die zich meestal snel uit de voeten maken wanneer ze mensen horen of ruiken aankomen. Om een beer in het wild te zien, heb je dus een goede gids nodig en heel veel geluk. En man, had ik geluk in Finland!

Op een donkere avond, in het bos…
Op een zomeravond vertrok ik uit het stadje Ruka, in Fins Lapland. Met de auto volgde ik een kilometerslange gravelweg, tot ik vlakbij de Russische grens was. Daar wachtte mijn gids mij op. Een man die er uit zag als een kruising tussen een militair en een boswachter. Hij zei niet veel, maar gebaarde me hem te volgen.
Hij nam me een stukje het bos in. Het zonnetje hing al laag en onder de bomen was het donker en beschaduwd. Onder het wandelen vertelde hij met gedempte stem dat we stil moesten zijn. Er was een berin met jongen in de buurt. Maar ik moest niet bang zijn, het was niet ver lopen.

Na een tijdje kwamen we bij iets wat heel erg op een verwaarloosde boshut leek: de berenhut. Binnen vond ik alles wat je nodig hebt om een hele nacht comfortabel op beren te wachten. Zachte stoelen, een keukentje en zelfs een resem bedden. De voorkant van de berenhut bestond uit een heel breed raam, dat uitkeek op een open plaats met een meertje, omringd door een berkenbos.

Beren

De eerste beer kwam schoorvoetend tevoorschijn.

Beren

De volgende kwam al iets verder.

Ik zou die avond vijf uur lang in de berenhut zitten. En ik dacht, als ik in die tijd een beer zie, ben ik gewoon het gelukkigste meisje ter wereld.

Het duurde nog geen tien minuten voor de eerste beer zich liet zien. Met open mond keek ik toe hoe de beer voorzichtig tussen de bomen uit kwam en de open plaats op liep. Hij snuffelde een beetje rond, nam een hapje hier en daar, en sprong toen snel weer tussen de bomen.
Vanaf dat moment kwam er elk kwartier wel een beer in het zicht. Soms zaten ze met drie tegelijk voor mijn neus. Eén keertje kwam een beer op zijn dooie gemakje aanwandelen, plonsde in meertje en bleef vrolijk genieten van het water. Niks ter wereld had het dier kunnen verstoren, zo leek het wel.

Binnen in de berenhut versoepelde de sfeer een beetje. In zachte fluistertonen praatte ik met de gids. In Finland worden elk jaar nog een heel aantal beren geschoten. Om de populatie onder controle te houden, weliswaar. Het terrein waarop de berenhut staat, is privaat. Niemand mag het betreden, ook de jagers niet. Elke week wordt er op vaste tijdstippen een beetje vis verstopt voor de beren. Genoeg om ze te laten weten dat er een snoepje op hen wacht, maar veel te weinig om hen afhankelijk te maken. Zo blijven de dieren wild, maar wennen ze wel aan de geur van de mensen. Op die manier wordt het gemakkelijker om ze te spotten.
‘Al is er nooit een garantie dat je beren zal zien,’ zegt de gids. ‘Ze zijn wild, en ze blijven wild. Als ze geen zin hebben om zich te laten zien, dan zal je ze niet zien. En soms zijn ze gewoon niet in de buurt. Beren kunnen behoorlijk wat afstand afleggen.’

Beren

Een halfwassen jong komt tevoorschijn.

Heel langzaam zakte de zon dieper. De gouden stralen deden de eerste herfstkleuren van het bos oplichten. De beren hadden alle vis gevonden, en verdwenen één voor één weer in het bos. Af en toe zag ik nog een glimp van ze, maar niet meer dan dat.
Tot er plots een enorme beer de open plaats op liep. Het dier was massief, met rollende schouders en een gigantische kop. Het dier leek zich niks aan te trekken van zijn omgeving. Hij keek niet op of om, maar sjokte door het lange gras.
Na een tijdje stond de beer stil. Hij tilde zijn kop op, en keek naar de hut. Er zat ruim dertig meter tussen de beer en de hut, maar ik kreeg het gevoel alsof hij me recht aankeek. Ik hoefde er niet aan te twijfelen: hij wist éxact waar ik was. Een klein mensje in een houten hut. Een hapje in een doosje.

Achter mij stond de gids weer op. Het werd donker, en onze tijd zat er op. Voorzichtig opende hij deur en verdween hij in het bos. Na een tijdje kwam hij weer tevoorschijn en wenkte hij me. Met een nerveuze blik op de beer, die gelukkig rustig de andere kant op sjokte, glipte ik uit de hut.

Beren

Wat een énorm dier!

Ik ging beren kijken met Karhu Kuusamo, in Fins Lapland. Hun werkwijze stelt het belang van de beren voorop, en dat vind ik belangrijk. Een sessie beren kijken kan enkel in kleine groepjes, en op eigen risico. Je kan kiezen tussen twee verschillende arrangementen: een avondje of een heuse nacht in de berenhut. Beide arrangementen zijn heel redelijk geprijsd.
Natuurlijk is het machtig om die dieren in hun natuurlijke habitat te zien en te fotograferen, maar hou er rekening mee dat het wel degelijk om wilde dieren gaat. Naast het feit dat die ronduit gevaarlijk kunnen reageren, kan het ook gebeuren dat ze zich niet laten zien. En natuurlijk is dit een zomeractiviteit: beren houden een winterslaap. Time je bezoek!

Beren

Een vrolijk berenjong.

No Comments.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *